|
|
Bolesław Smiały
(1039-1081). Najstarszy syn Kazimierza Odnowiciela koronował się
w 1076 r., po osiemnastu latach piastowania władzy książęcej,
dzięki aktywnej polityce popierania papiestwa w sporze z cesarzem
Henrykiem IV. Legaci papiescy ustanowili ponownie metropolię w Gnieźnie
oraz kolejne bikupstwo w Płocku obok istniejących w Poznaniu,
Wrocławiu i Krakowie. Bolesław prowadził ustawiczne wojny,
ingerując m. in. w spory dynastyczne na Węgrzech i Rusi. Starał
się trzymać kraj żelazną ręką, co powodowało
wiele niezadowolenia, którego wyrazicielem stał się biskup
krakowski Stanisław Szczepanowski. Król skazał biskupa na
śmierć za zdradę, co doprowadziło do udzielenia mu
ekskomuniki i do buntu możnowładztwa. Boleław uciekł
na zaprzyjaźnione Węgry w 1079 r. i tam po paru latach zmarł. |
|
Boleslaus the Bold (1039-1081), the eldest son of Casimir the Restorer, obtained the royal title in 1076, after 18 years of rule as a prince, thanks to his support of the pope in the latter's dispute with the emperor Henry IV. Papal legates restored the metropolis of Gniezno and established a new bishopric (next to the old ones of Poznan, Wroclaw and Cracow) in Plock. Boleslaus conducted many wars and intervened in dynastic conflicts in Hungary and Rus. His strong-arm rule provoked opposition among the nobles, including the bishop of Cracow, Stanislaw of Szczepanow. The bishop was put to death for treason, which caused a revolt by the nobles. Boleslaus was excommunicated and in 1079 he had to abandon the throne and seek refuge in Hungary, where he died several years later. |
|
|
Władysław Herman
(1043-1102). Po ucieczce Bolesława Smiałego możnowładcy
wynieśli na tron krakowski młodszego syna Kazimierza Odnowiciela.
Władysław ożenił się z córką cesarza i oparł
politykę na porozumieniu z krajami niemieckimi i Czechami, uznając
prawa tych ostatnich do Sląska. Władysław Herman nie był
władcą aktywnym, faktyczną władzę skupił w
swoich rękach wojewoda Sieciech. Wywołało to niezadowolenie
możnowładców, którzy zaczęli popierać synów panującego
- Zbigniewa, a później Bolesława. W 1097 r. doprowadziło
to do ostrego konfliktu, w wyniku czego doszło do podziału kraju.
Synowie Zbigniew i jego młodszy brat Bolesław Krzywousty
otrzymują dziedziczne dzielnice. Władysław Herman nie
koronował się na króla, gdyż uznawał zwierzchność
cesarstwa. |
|
Ladislaus Herman (1043-1102), son of Casimir the Restorer, was asked by the nobles to ascend the throne in Cracow after Boleslaus the Bold's flight. He married the emperor's daughter. His policy was based on alliances with the Germans and Bohemians, and the recognition of the latter's claims to Silesia. A weak ruler, he let the real power slip into the hands of the voivode Sieciech. The latter's growing influence was opposed by the nobles, who supported Ladislaus Herman's sons, first Zbigniew, and then Boleslaus. In 1097, internal disorders resulted in the division of the country between Zbigniew and his younger brother, Boleslaus the Wrymouthed. Ladislaus Herman recognised the suzerainty of the empire and therefore never crowned himself king |
|
| Bolesław
Krzywousty (1085-1138). Po śmierci ojca Bolesław toczy walkę
o władzę z bratem przyrodnim Zbigniewem. W miarę utrwalania
swojej władzy odnosił kolejne sukcesy wojenne i terytorialne.
Walka z cesarzem, Henrykiem V, po wielu dramatycznych epizodach, zakończyła
się przegraną wojsk cesarskich w bitwie pod Wrocławiem.
Bolesław podbijał Pomorze, prowadząc tam jednocześnie
akcje misyjne. Zdobył Pomorze Gdańskie i uzyskał
zwierzchnictwo nad Pomorzem Szczecińskim. Jego imponujące
sukcesy osłabia jednak ostatni akt polityczny regulujący sprawę
następstwa tronu. A mianowicie w swym testamencie Bolesław
podzielił państwo między trzech pełnoletnich synów,
tworząc co prawda instytucję księcia zwierzchniego -
seniora. W ten sposób rozpoczął się okres tzw. rozbicia
dzielnicowego, który trwał około 200 lat. |
|
Boleslaus the Wrymouthed (1085-1138), after his father's death, drove his elder brother, Zbigniew, out of the country. His influence grew as he made new conquests and expanded the territory of his realm. The dramatic war against the emperor Henry V ended in the latter's defeat at the battle of Psie Pole near Wroclaw. Boleslaus' conquest of Pomerania was accompanied by missionary work. He captured Gdansk Pomerania and won suzerainty over Szczecin Pomerania. Unfortunately, he undid his enormous successes when in his political testament he divided the state among his three adult sons, although he also established the institution of the sovereign, or senior, prince. This was the beginning of the period of feudal disintegration, which lasted almost two hundred years |
|
| Władysław Wygnaniec (1105-1159). Najstarszy syn Bolesława Krzywoustego został pierwszym księciem zwierzchnim w myśl testamentu ojca. Obok Sląska, który stał się jego dzielnicą dziedziczną, objął dzielnicę senioralną z Krakowem i Gnieznem. Dążył do przywrócenia jedności państwa, szukając sojuszników. W 1146 r. uzyskał poparcie ze strony cesarza Konrada III i wystąpił zbrojnie przeciw braciom, nie odniósł jednak sukcesu i został wygnany. Schronił się w Niemczech. W 1157 r. doprowadził do najazdu cesarza Fryderyka Barbarossy na ziemie polskie, ale na tron senioralny już nie powrócił. Zapoczątkował linię Piastów śląskich |
|
Ladislaus the Exile (1105-1159), the eldest son of Boleslaus the Wrymouthed and under the latter's will the first sovereign prince. In addition to his hereditary province of Silesia, he took over the senior's province, together with Cracow and Gniezno. He sought allies in his efforts to reunify the country. In 1146, he won the support of the emperor Conrad III and turned against his brothers, but was defeated and banished. He sought refuge in Germany. In 1157, he supported the emperor Frederick Barbarossa's expedition against Poland, but he never recovered the throne of the senior prince. He was the first of the Silesian Piast rulers. |
